Το μοντέλο των Εσωτερικών Οικογενειακών Συστημάτων (IFS), που αναπτύχθηκε από τον Richard Schwartz τη δεκαετία του 1990, προσφέρει μια ιδιαίτερη προσέγγιση του ανθρώπινου νου, θεωρώντας ότι υποδιαιρείται σε διακριτά κομμάτια που πλαισιώνονται από τον Εαυτό. Το μοντέλο περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο ο νους μας διαχωρίζεται σε πολλαπλά κομμάτια που συνυπάρχουν άλλοτε αρμονικά και άλλοτε όχι. Το κάθε ένα από αυτά τα κομμάτια έχει μια σημαντική και συγκεκριμένη λειτουργία και έναν σοβαρό ρόλο ύπαρξης μέσα στο εσωτερικό μας σύστημα. Όσο πιο τραυματισμένο είναι το άτομο τόσο πιο επιβαρυμένο είναι το εσωτερικό του σύστημα, τόσο πιο συγκρουσιακά και πολωμένα είναι τα εσωτερικά του κομμάτια, τόσο πιο ακραίες είναι οι θέσεις τους και ο τρόπος που μας προστατεύουν.
Αναγνωρίζοντας αυτές τις διαφορετικές υποπροσωπικότητες, τα άτομα μπορούν να προσεγγίσουν με συμπόνια αυτά τα επιβαρυμένα κομμάτια, να τα γνωρίσουν σε βάθος και έτσι να ξεκινήσουν ένα ταξίδι θεραπείας και ολοκλήρωσης.
Advertisment
Για να γίνει αυτό πιο κατανοητό, φανταστείτε ένα άτομο που παλεύει με συναισθήματα απαξίας και αυτοαμφισβήτησης. Μέσω της θεραπείας IFS, μπορεί να αναγνωρίσει αυτή την «επικριτική εσωτερική φωνή» ως μία από τις υποπροσωπικότητές του, και όχι ως τον ίδιο. Αυτή η φωνή, λόγω του τραυματικού παρελθόντος του, έχει επιβαρυνθεί με τον ακραίο ρόλο να ασκεί συνεχή κριτική και να υπονομεύει την αυτοεκτίμησή του ατόμου για την προστασία του.
Προσεγγίζοντας αυτό το κομμάτι με ανοιχτή καρδιά και διάθεση για να το γνωρίσουμε και να το κατανοήσουμε σε βάθος, μπορούμε να αρχίσουμε να το θεραπεύουμε, μέσα από μια αυθεντική διαδικασία συνπονετικού και φροντιστικού εσωτερικού διάλογου.
Εξερευνώντας τις συνιστώσες των Εσωτερικών Οικογενειακών Συστημάτων (IFS)
Στο IFS συναντούμε διάφορα είδη κομματιών, καθένα από τα οποία παίζει καθοριστικό ρόλο στην εσωτερική και εξωτερική μας εμπειρία ζωής.
Advertisment
Υπάρχουν δυο κατηγορίες κομματιων: οι Προστάτες και οι Εξόριστοι. Τα κομμάτια που καλούμε «εξόριστα» κρατούν τα ανεπίλυτα συναισθήματα, τις πληγές και τον αντίκτυπο των τραυματικών παρελθοντικών μας εμπειριών.
Τα προστατευτικά κομμάτια χωρίζονται σε δυο κατηγορίες: Στους Μάνατζερς και στους «Πυροσβέστες».
Τα κομμάτια που ονομάζουμε « Μάνατζερς» είναι υπεύθυνα για τον έλεγχο των καθημερινών καταστάσεων και της λήψης αποφάσεων.Όταν αυτά τα κομμάτια είναι επιβαρυμένα, σκοπός τους είναι η πρόληψη της πυροδότησης της πληγής των εξόριστων μέσω άκαμπτων θέσεων και αποφάσεων.
Η δεύτερη κατηγορία Προστάτη είναι τα κομμάτια που καλούμε «πυροσβέστες», τα οποία όταν είναι επιβαρυμένα από ένα κακοποιητικό παρελθόν, δρουν ως παρορμητικοί μηχανισμοί προστασίας, με στόχο την εξάλειψη των κατακλυσμιαίων συναισθημάτων που βιώνουν οι εξόριστοι φόρου έχουν πυροδοτηθεί.
Ο Εαυτός, σύμφωνα με τη θεωρία του IFS, είναι η εσωτερική θεραπευτική πηγή αγάπης που μένει αλώβητη μέσα μας ανεξάρτητα από το όποιο τραυματικό μας παρελθόν, όσο βαρύ και αν είναι αυτό, όσο ακραία και αν είναι τα κομμάτια μας. Ο Εαυτός χαρακτηρίζεται από ιδιότητες όπως συμπόνια διαύγεια και κατανόηση και λειτουργεί ως το συμπονετικό πλαίσιο που αποτελεί το ευρύχωρο σπίτι αγάπης για τα κομμάτια μας, έτσι ακριβώς όπως είναι στο εδώ και τώρα. Η θεραπεία IFS μας βοηθαει να βρούμε τον δρόμο προς αυτό την μαγική πηγή θεραπείας και αγάπης που εδράζεται μέσα σε όλους μας, οδηγώντας το σύστημα μας στην θεραπεία μέσω της επούλωσης και της ενσωμάτωσης αυτών των υπέροχων κομματιών.
Εάν είστε επαγγελματίας ψυχικής υγείας, Life Coach ή εκπαιδευτής και σας ενδιαφέρει το IFS, τότε, μπορείτε να μάθετε περισσότερα για την πρώτη επίσημη εκπαίδευση που θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα στο https://traumatotherapy.com/ifs-pre-level-one/ Μετά την εκπαίδευση, οι συμμετέχοντες θα ενταχθούν στην πρώτη ελληνική κοινότητα θεραπευτών IFS που θα είναι προσβάσιμη στο κοινό.
Δέσποινα Πλουσίου, Ψυχολόγος, Ψυχοθεραπεύτρια, συνδημιουργός του Trauma2Therapy και υπεύθυνη επιστημονικής επιμέλειας των βιβλίων του IFS στην Ελλάδα.
