Ψύλλιο: Ο σπόρος με τις ευεργετικές ιδιότητες, τρόποι χρήσης και παρενέργειες

Αν και όχι ιδιαίτερα γνωστό, το ψύλλιο είναι κάτι που αναμένεται να απασχολήσει ιδιαίτερα τον χώρο της υγιεινής διατροφής στο άμεσο μέλλον. Τι είναι

Ψύλλιο: Ο «άγνωστος» σπόρος με τις ευεργετικές ιδιότητες. Τρόποι χρήσης και παρενέργειες

Αν και όχι ιδιαίτερα γνωστό, το ψύλλιο είναι κάτι που αναμένεται να απασχολήσει ιδιαίτερα τον χώρο της υγιεινής διατροφής στο άμεσο μέλλον.

Τι είναι το ψύλλιο;

Το ψύλλιο είναι το κοινό όνομα που χρησιμοποιείται για τους σπόρους που προέρχονται από το φυτό Plantago. Το ψύλλιο χρησιμοποιείται κυρίως ως διαιτητική ίνα για την ανακούφιση των συμπτωμάτων τόσο της δυσκοιλιότητας όσο και της ήπιας διάρροιας.  Χρησιμοποιείται συνήθως ως συστατικό που βρίσκεται σε παρασκευασμένα δημητριακά πρωινού ενώ είναι ιδιαιτέρως γνωστό και ως καθαρτικό.

Σύμφωνα με έρευνες η ένταξη του ψύλλιου στη διατροφή μας για τρεις εβδομάδες ή περισσότερο μειώνει τα επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα σε άτομα με αυξημένη χοληστερόλη και μειώνει τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα σε άτομα που πάσχουν από διαβήτη τύπου 2.

Ψύλλιο και πεπτική υγεία

Το ψύλλιο, βοηθά ιδιαίτερα την πεπτική μας υγεία και αυτό διότι έχει καθαρτικές ιδιότητες και όχι μόνο. Πως λειτουργεί; Ουσιαστικά, το ψύλλιο απορροφά το νερό στο έντερο και διευκολύνει έτσι τις κινήσεις του ενώ ταυτόχρονα μπορεί να συμβάλει στην κένωση με φυσιολογική συχνότητα χωρίς έτσι να προκαλείται φούσκωμα. Για το συγκεκριμένο πρόβλημα μπορείτε είτε να το πάρετε εφάπαξ είτε να εντάξετε το ψύλλιο στην καθημερινή σας διατροφή. Η συγκεκριμένη λειτουργία είναι και η κύρια αιτία για την δημοτικότητα του ψυλλίου καθώς ο κόσμος δείχνει να ανακουφίζεται άμεσα όταν προχωρά στην λήψη ψύλλιου στην περίπτωση που υποφέρουν από γαστρεντερικά ζητήματα όπως αυτά που αναφέρθηκαν παραπάνω.

Τα άτομα με σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (IBS) και τη νόσο του Crohn είναι πολύ εξοικειωμένα με αυτές τις επιπλοκές του εντέρου. Τα αποτελέσματα των μελετών σχετικά με την αποτελεσματικότητα του ψύλλιου στη θεραπεία αυτών των καταστάσεων ωστόσο είναι ακόμα μικτά οπότε χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή σε περίπτωση δοσοληψίας.

Ουσιαστικά το ψύλλιο θεωρείται προβιοτικό – μια ουσία που απαιτείται για την ανάπτυξη υγιών αποικιών από προβιοτικά στο έντερο. Αυτό που γνωρίζουμε λοιπόν είναι πως μια υγιής αποικία καλών βακτηρίων στο πεπτικό μας σύστημα είναι απαραίτητη για την υγιή ανοσολογική λειτουργία διότι όταν το εντερικό μας σύστημα είναι σε ισορροπία τότε είναι σε θέση να αντιμετωπίσει ευκολότερα και οποιαδήποτε άλλη λοίμωξη που μπορεί να προσβάλλει τον οργανισμό μας.

Ωστόσο, επειδή δεν υπάρχει ακόμη μια επιστημονική βάση που να επικυρώνει απόλυτα τα παραπάνω πάντα να συμβουλεύεστε πρώτα τον γιατρό σας.

Διαβάστε επίσης | Ριγανέλαιο: Ιδιότητες και χρήσεις για αδυνάτισμα και έλεγχο της πίεσης

Το ψύλλιο και ο ρόλος του στην καρδιακή υγεία

Η έρευνα μέχρι στιγμής έχει δείξει ότι η λήψη διαλυτών ινών όπως το ψύλλιο μπορεί να βοηθήσει τους ανθρώπους να διαχειριστούν τα επίπεδα της χοληστερόλης τους. Η σωστή ρύθμιση της χοληστερόλης είναι σημαντική για όλους, αλλά κυρίως είναι ζωτικής σημασίας για άτομα τα οποία βρίσκονται των 50 ετών και πιο συγκεκριμένα σε άτομα που είτε δεν ακολουθούν έναν υγιεινό τρόπο ζωής σε αυτήν την ηλικία είτε έχουν κάποιο υποκείμενο νόσημα.

Μία συγκεκριμένη μελέτη έχει δείξει πως τουλάχιστον έξι εβδομάδες ημερήσιας πρόσληψης ψύλλιου είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για να μειώσουν τη χοληστερόλη τους, άτομα που αντιμετωπίζουν πρόβλημα παχυσαρκίας με ελάχιστες παρενέργειες.

Εάν σύμφωνα με τον γιατρό σας χρειάζεται  να παρακολουθήσετε τη χοληστερόλη σας, θα μπορούσατε να ρωτήστε το γιατρό σας εάν η προσθήκη ψύλλιου σε μια δίαιτα χαμηλής περιεκτικότητας σε λιπαρά και χαμηλή σε χοληστερόλη θα μπορούσε να σας βοηθήσει στην επίτευξη του στόχου σας.

Πολλές μελέτες γενικώς έχουν δείξει ότι οι ίνες όπως αυτές που βρίσκονται στο ψύλλιο και οι οποίες λαμβάνονται ως μέρος μιας υγιεινής διατροφής, μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρδιακών παθήσεων. Με την σειρά του λοιπόν, το ψύλλιο μπορεί να επηρεάσει θετικά την λειτουργία της καρδιά μας μειώνοντας την αρτηριακή μας πίεση, βελτιώνοντας τα επίπεδα των λιπιδίων και ενισχύοντας τον καρδιακό μας μυ.

Διαχείριση του βάρους με την βοήθεια του ψυλλίου

Η διατήρηση ενός υγιούς βάρους  είναι κάτι που αγχώνει πολλούς ανθρώπους, ειδικά άτομα που συμπορεύονται με μια χρόνια πάθηση όπως ο διαβήτης. Εκτός από το ότι είναι καλό για την καρδιά και τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα μας καθώς φαίνεται, το ψύλλιο μπορεί να μας βοηθήσει να χάσουμε και βάρος ή και να το ελέγξουμε.

Πως γίνεται αυτό; Το ψύλλιο έχει την ιδιότητα να απορροφά τα υγρά που βρίσκονται στο σώμα μας σαν σφουγγάρι και έτσι αποκτούμε πιο γρήγορα το αίσθημα του κορεσμού με αποτέλεσμα να μειώνεται η όρεξή μας αλλά και η κατανάλωσή μας.

Διαβήτης

Τα άτομα με διαβήτη χρειάζεται  να προσέχουν περισσότερο τη διατροφή τους για να διατηρήσουν μια υγιή ισορροπία ινσουλίνης και σακχάρου στο αίμα (γλυκόζη). Ορισμένες έρευνες έχουν δείξει ότι οι ίνες όπως αυτές που βρίσκονται στο ψύλλιο μπορούν να βοηθήσουν τους ανθρώπους να διατηρήσουν μια υγιή γλυκαιμική ισορροπία.

Δοσολογία

Η ακριβής δοσολογία του ψύλλιου εξαρτάται από τον άνθρωπο που πρόκειται να χρησιμοποιηθεί. Επίσης η δοσολογία του ψύλλιου μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την αιτία για την οποία χρειάζεται να κάποιος το ψύλλιο. Ωστόσο, μια συνιστώμενη δόση είναι η λήψη από μία έως τρεις φορές την ημέρα με ένα γεμάτο ποτήρι νερό.

Ορισμένες έρευνες έχουν δείξει ότι η κατανάλωση 7,9 γραμμαρίων ψύλλιου ανά ημέρα συνοδευόμενο με προβιοτικά είναι ένας ασφαλής και αποτελεσματικός τρόπος για τη θεραπεία της νόσου του Crohn. Από την άλλη υπάρχουν και αποτελέσματα τα οποία δείχνουν πως σε τέτοιες περιπτώσεις οι διαλυτές ίνες που υπάρχουν για παράδειγμα στο ψύλλιο μπορούν να επιδεινώσουν τα συμπτώματα σε μερικούς. Γι αυτό και πριν προχωρήσετε στην λήψη ψυλλίου ειδικά εάν έχετε κάποιου τέτοιου είδους νόσημα χρειάζεται απαραίτητα να επικοινωνήσετε πρώτα με τον γιατρό σας και να το πάρετε μόνο με την συγκατάθεσή του αφού σας κατευθύνει ανάλογα.

Μια μελέτη διαπίστωσε ότι η λήψη 5 γραμμαρίων ψυλλίου δύο φορές την ημέρα μπορεί να βοηθήσει τα άτομα με διαβήτη τύπου 2 να ελέγξουν το σάκχαρό τους στο αίμα.

Πιθανές παρενέργειες

Δεδομένου ότι το ψύλλιο έχει καθαρτικά αποτελέσματα, χρειάζεται να έχουμε στο μυαλό μας πως αυτό μπορεί να έχει και δυσμενείς παρενέργειες.

Μερικές από τις πιθανές παρενέργειες περιλαμβάνουν:

  • κοιλιακό άλγος και κράμπες
  • διάρροια
  • αέριο
  • υδαρή κόπρανα
  • συχνότερες κινήσεις του εντέρου
  • ναυτία και έμετος
  • πόνος στο στομάχι

Καλέστε αμέσως το γιατρό σας εάν παρουσιάσετε αλλεργικές αντιδράσεις στο ψύλλιο. Αν και είναι σπάνιο να εμφανιστεί κάποια αλλεργική αντίδραση στο ψύλλιο τα παρακάτω συμπτώματα μπορούν να σας δείξουν κάποια πιθανή αντίδραση:

  • δυσκολίες στην αναπνοή
  • κνησμός
  • δερματικά εξανθήματα
  • πρήξιμο, ειδικά γύρω από το πρόσωπο και το λαιμό
  • εμετός

Σε τι μορφές βρίσκω το ψύλλιο;

Συνήθως η κατανάλωσή του πραγματοποιείται μέσω της μορφής σκόνης είτε μέσα σε κάποιο ήδη συσκευασμένο προϊόν.  Διατίθεται επίσης σε κάψουλες, κόκκους και σε συμπυκνωμένο υγρό. Ενώ είναι το κύριο συστατικό που βρίσκεται σε καθαρτικά φάρμακα.

Εδώ χρειάζεται να υπενθυμίσουμε ότι μια από τις βασικές λειτουργίες του είναι το ότι απορροφά τα υγρά που έχουμε στο σώμα μας οπότε όταν παίρνουμε ψύλλιο είναι καλό να πίνουμε αρκετά περισσότερο νερό έτσι ώστε να παραμένουμε ενυδατωμένοι.

Πως μπορώ να εντάξω το ψύλλιο στην καθημερινή μου διατροφή

Μπορείτε να βρείτε το ψύλλιο σε πολλές μορφές στο εμπόριο όπως αναφέραμε πιο πάνω. Πως το εντάσσουμε όμως στην διατροφή μας;

  • Διαλυμένο σε ένα ποτήρι νερό
  • Μέσα σε σάλτσες ή σε σούπες στην καθημερινή μας γυμναστική
  • Μέσα στα σμούθι ή στο απογευματινό μας γιαούρτι
  • Μέσα στα δημητριακά μας
  • Ακόμη και μέσα στις σαλάτες μας

Που μπορώ να το βρω

Όπως και τα περισσότερα του είδους του το ψύλλιο μπορούμε να το βρούμε σε καταστήματα με βιολογικά προϊόντα, μερικές φορές ακόμη και σε καταστήματα μπαχαρικών και από εκεί και έπειτα, για τους λάτρεις του διαδικτύου φυσικά και μπορούμε να το βρούμε σε διαδικτυακά καταστήματα που εμπορεύονται τέτοια προϊόντα ή ακόμη και σε ηλεκτρονικά φαρμακεία.

Πηγές: 

en.wikipedia.org/wiki/Psyllium

www.healthline.com/health/psyllium-health-benefits

www.cambridge.org/core/journals/british-journal-of-nutrition/article/effect-of-a-fibre-supplement-compared-to-a-healthy-diet-on-body-composition-lipids-glucose-insulin-and-other-metabolic-syndrome-risk-factors-in-overweight-and-obese-individuals/

Book For Thought | S1E3

Δείτε Επίσης

Λάβετε καθημερινά τα άρθρα μας στο e-mail σας

Σχετικά θέματα

Πρόσφατα Άρθρα