Ως παιδιά, βασιζόσασταν στους γονείς και σε όσους σας φρόντιζαν για να νιώσετε ασφάλεια. Οι γονείς πρέπει να προστατεύουν, να σέβονται, να εναρμονίζονται, να προάγουν και να βάζουν κανόνες και όρια που διατηρούν την ασφάλειά σας. Αλλά, όπως είναι φυσικό, πολλές φορές οι γονείς μας και όσοι μας φροντίζουν κάνουν λάθη. Μάλιστα, μερικές φορές είναι αυτοί που δεν παρατηρούν τα σημάδια, που κάνουν τη ζημιά ή που με την απερισκεψία τους μας θέτουν σε κίνδυνο.
Φυσικά, δεν υπάρχει εγγύηση ότι με το που γεννιέστε θα σας φροντίζουν και θα σας προστατεύουν από κάθε είδους κακό. Έτσι θα έπρεπε να είναι. Η οικογένειά σας θα έπρεπε να σας παρέχει ασφάλεια. Το σπίτι σας θα έπρεπε να σας προσφέρει θαλπωρή, ασφάλεια, ηρεμία, σταθερότητα και κανονικότητα. Θα έπρεπε να είναι το καταφύγιό σας όταν ο κόσμος γίνεται τρομακτικός, απειλητικός και σκληρός. (Γενικώς αποφεύγω να χρησιμοποιώ τη λέξη πρέπει, αλλά εδώ νομίζω είναι η πλέον κατάλληλη.)
Advertisment
Βεβαίως, οι γονείς σας δεν μπορούν να σας προστατεύσουν από τα πάντα, αλλά όταν στην οικογένεια υπάρχει βία, αμέλεια, εκμετάλλευση, αυταρχικότητα, απερισκεψία ή συναισθηματική ανωριμότητα είναι εύκολο να αποκτήσετε τραύμα ασφάλειας. Έχετε ακούσει το ρητό, «σπίτι είναι εκεί που βρίσκεται η καρδιά»; Αυτό, δυστυχώς, δεν είναι αλήθεια για όλους. Το σπίτι δεν είναι για όλους καταφύγιο και το μέρος που ανυπομονούν να επιστρέψουν. Κάποιες φορές, σπίτι είναι εκεί που βρίσκεται το χάος, το απρόβλεπτο. Κάποιες φορές, σπίτι είναι εκεί που βρίσκεται η κακοποίηση.
Προέλευση του τραύματος
Όποτε μιλάμε για το αίσθημα ασφάλειας, η συζήτηση πρέπει να περιλαμβάνει οπωσδήποτε το θέμα της κακοποίησης. Το ξεκα-θαρίζω επειδή θέλω να είστε προσεκτικοί καθώς διαβάζετε αυτό το κεφάλαιο. Ανεξάρτητα από το αν έχετε υπάρξει θύματα ή μάρτυρες κακοποιητικής συμπεριφοράς ή όχι, όσα διαβάσετε ίσως σας ταράξουν, σας προκαλέσουν δυσφορία ή σας κάνουν να σαστίσετε. Να είστε προσεκτικοί, λοιπόν, όταν διαβάζετε τις παρακάτω σελίδες.
Advertisment
Κακοποίηση
Η κακοποίηση δημιουργεί τραύμα ασφάλειας. Και εξ ορισμού οποτεδήποτε υπάρχει κακοποίηση η ασφάλεια απουσιάζει. Τελεία και παύλα. Όταν, μάλιστα, η κακοποίηση συμβαίνει στο ίδιο το σπίτι σας ή όταν κανένας στο σπίτι δεν κάνει τίποτα για να τη σταματήσει, βιώνετε ένα βαθύ αίσθημα προδοσίας και απώλειας εμπιστοσύνης, για το οποίο ευθύνεται η οικογένειά σας.
Όπως γράφει πολύ εύστοχα η Μπελ Χουκς, συγγραφέας, καθηγήτρια και ακτιβίστρια, στο βιβλίο της All About Love: «Η κακοποίηση και η παραμέληση αναιρούν την αγάπη. Η φροντίδα και η επιβεβαίωση, το αντίθετο της κακοποίησης και της ταπείνωσης, είναι το θεμέλιο της αγάπης. Η ύπαρξη κακοποίησης είναι απόδειξη αποτυχίας και απουσίας της αγάπης».
Αγάπη και κακοποίηση δεν μπορούν να συνυπάρξουν.
Θα εξετάσουμε την κακοποίηση στο πλαίσιο των οικογενεια-κών συστημάτων, αλλά είναι κάτι που σας συμβαίνει τώρα, στην ενήλικη ζωή. Αν βρίσκεστε σε κακοποιητική σχέση, μπορείτε να καλέσετε σε κάποια γραμμή στήριξης και να απευθυνθείτε σε ειδι-κούς. Παρακάτω θα περιγράψω διαφορετικά είδη κακοποίησης και τι μορφή μπορεί να είχαν στην παιδική ηλικία σας. Παρακαλώ να είστε προσεκτικοί.
Κακοποίηση είναι ένα μοτίβο συμπεριφοράς που χρησιμοποιεί κάποιος για να αποκτήσει και να διατηρήσει εξουσία και έλεγχο πάνω σε κάποιον άλλο.
Υπάρχουν έξι είδη κακοποίησης: σωματική, σεξουαλική, λεκτική/συναισθηματική, ψυχική, οικονομική και πολιτιστική/φυλετική. Όλες οι μορφές κακοποίησης βασίζονται στην εξουσία και στον έλεγχο που ασκεί ο θύτης πάνω στο θύμα. Έτσι, η εγγενής δυναμική ελέγχου και εξουσίας που υπάρχει στις σχέσεις ενήλικα – παιδιού καθιστά τα παιδιά ευάλωτα στην κακοποίηση.
Απόσπασμα από το βιβλίο Σπάζοντας τα μοτίβα που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Διόπτρα
