Μια ματιά στην προσέγγιση mBIT (Multiple Brain Integration Techniques), στον ρόλο των σωματικών σημάτων στη λήψη αποφάσεων και στην επαγγελματική εκπαίδευση που πραγματοποιείται τον Νοέμβριο.
Στο coaching υπάρχει μια φράση που ακούγεται συνέχεια:
Advertisment
«Ξέρω τι πρέπει να κάνω. Απλώς δεν το κάνω.»
Συνήθως εκεί αρχίζει η ανάλυση. Μήπως λείπει κίνητρο; Μήπως υπάρχει φόβος; Μήπως υπάρχει αντίσταση; Μήπως ο στόχος δεν είναι αρκετά σημαντικός;
Όλες αυτές οι ερωτήσεις μπορεί να είναι χρήσιμες. Υπάρχει όμως και μία άλλη πιθανότητα: να ψάχνουμε την απάντηση μόνο στο κεφάλι.
Advertisment
Το ενδιαφέρον με το σώμα είναι ότι δεν περιμένει να ολοκληρώσουμε πρώτα τη σκέψη μας για να αντιδράσει. Ο καρδιακός ρυθμός αλλάζει. Η αναπνοή αλλάζει. Το στομάχι σφίγγεται. Οι μύες κινητοποιούνται ή χαλαρώνουν. Ένα μεγάλο μέρος αυτής της πληροφορίας φτάνει στον εγκέφαλο χωρίς να περνά πρώτα από τη συνειδητή σκέψη.
Η νευροεπιστήμη χρησιμοποιεί τον όρο interoception, ή ενδοδεκτικότητα, για την αντίληψη αυτών των εσωτερικών σημάτων του σώματος.
Δεν είναι κάτι εξωτικό. Είναι η δυνατότητα να αντιλαμβάνεσαι, για παράδειγμα, τον χτύπο της καρδιάς σου, την ένταση στην κοιλιά, την αναπνοή σου ή μια αλλαγή στη σωματική σου κατάσταση.
Το ενδιαφέρον αρχίζει όταν αυτά τα σήματα επηρεάζουν τον τρόπο που αισθανόμαστε και αποφασίζουμε.
Η παλιότερη εικόνα του οργανισμού ήταν σχετικά απλή: ο εγκέφαλος αποφασίζει και το σώμα ακολουθεί. Σήμερα γνωρίζουμε ότι η επικοινωνία είναι πολύ πιο αμφίδρομη. Το έντερο, η καρδιά και τα υπόλοιπα εσωτερικά συστήματα στέλνουν διαρκώς πληροφορίες προς το κεντρικό νευρικό σύστημα.
Αυτό δεν σημαίνει ότι «το έντερο ξέρει πάντα καλύτερα». Ούτε ότι κάθε σφίξιμο στο στομάχι είναι κάποια κρυφή αλήθεια.
Μπορεί να είναι άγχος. Μπορεί να είναι παλιό μοτίβο. Μπορεί να είναι φόβος. Μπορεί όμως να είναι και πληροφορία που δεν έχουμε ακόμη επεξεργαστεί γνωστικά.
Αυτή η διάκριση έχει πρακτική σημασία.
Όταν ένας άνθρωπος έχει καταλάβει πλήρως μια κατάσταση, έχει αποφασίσει τι θέλει και παρ’ όλα αυτά δεν κινείται, το να του δώσουμε περισσότερη ανάλυση δεν είναι πάντα η λύση.
Μερικές φορές έχει ήδη αρκετή ανάλυση.
Αυτό που δεν έχει διερευνηθεί είναι αν η απόφαση αυτή είναι σε συμφωνία με τις αξίες του, την αίσθηση ταυτότητάς του και τη σωματική του απόκριση.
Εδώ βρίσκεται ένα από τα βασικά σημεία του mBIT – Multiple Brain Integration Techniques.
Το μοντέλο δουλεύει με τρεις περιοχές εμπειρίας: κεφάλι, καρδιά και έντερο. Όχι με την έννοια ότι έχουμε κυριολεκτικά τρεις ίδιους εγκεφάλους, αλλά ως έναν πρακτικό τρόπο χαρτογράφησης διαφορετικών νευρωνικών και σωματικών λειτουργιών.
Το κεφάλι συνδέεται κυρίως με τη γνωστική επεξεργασία, τη σκέψη και τη δημιουργία νοήματος. Η καρδιά με το συναίσθημα, τις αξίες και τη σχέση. Το έντερο με την ταυτότητα, την αυτοπροστασία και την κινητοποίηση.
Το ενδιαφέρον δεν βρίσκεται στο να αποφασίσουμε ποιο από τα τρία «έχει δίκιο». Βρίσκεται στο να παρατηρήσουμε πότε δεν συμφωνούν μεταξύ τους.
Ένας άνθρωπος μπορεί γνωστικά να θέλει μια προαγωγή και ταυτόχρονα να αισθάνεται ότι ο ρόλος που απαιτεί η θέση δεν του ταιριάζει. Μπορεί να θέλει να φύγει από μια σχέση και την ίδια στιγμή να αισθάνεται βαθιά συναισθηματική σύνδεση. Μπορεί να έχει φτιάξει ένα εξαιρετικό σχέδιο αλλαγής και να μην υπάρχει καθόλου κινητοποίηση για να το υλοποιήσει.
Αυτές οι αντιφάσεις δεν είναι απαραίτητα δυσλειτουργίες. Μερικές φορές είναι δεδομένα.
Στο mBIT, η δουλειά δεν περιορίζεται στο «τι σκέφτεσαι;». Περιλαμβάνει ερωτήσεις όπως: Τι αισθάνεσαι; Πού το αισθάνεσαι; Τι αλλάζει στην αναπνοή; Τι συμβαίνει όταν φαντάζεσαι την απόφαση; Υπάρχει αίσθηση επέκτασης, πίεσης, αντίστασης ή κινητοποίησης;
Ο στόχος δεν είναι να δοθεί μυστικιστικό νόημα σε κάθε αίσθηση. Ο στόχος είναι να μην πετάμε δεδομένα μόνο και μόνο επειδή δεν εμφανίζονται με τη μορφή σκέψης.
Αυτό είναι ίσως και το πιο χρήσιμο σημείο αυτής της προσέγγισης.
Στην προσωπική ανάπτυξη έχουμε επενδύσει πάρα πολύ στην κατανόηση. Λιγότερο στην ολοκλήρωση.
Το να καταλάβεις γιατί κάνεις κάτι δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είσαι έτοιμος να κάνεις κάτι διαφορετικό. Και το να έχεις πάρει μια λογική απόφαση δεν σημαίνει ότι ολόκληρο το σύστημά σου έχει συμφωνήσει μαζί της.
Αυτό ακριβώς επιχειρεί να διερευνήσει το mBIT: όχι πώς θα σκεφτούμε περισσότερο, αλλά πώς θα χρησιμοποιήσουμε περισσότερη από την πληροφορία που ήδη υπάρχει μέσα στο σύστημα.
mBIT Professional Coach Certification
Για όσους ενδιαφέρονται να γνωρίσουν την προσέγγιση mBIT σε επαγγελματικό επίπεδο, πραγματοποιείται τετραήμερο πρόγραμμα εκπαίδευσης και πιστοποίησης τον Νοέμβριο.
Δείτε το πρόγραμμα και τις πληροφορίες συμμετοχής εδώ
